Zakład Chemii Żywności i Środowiska

This is a parallax text block. Click the edit button to change this text.

O zakładzie

Zakład Chemii Żywności i Środowiska został powołany decyzją Dyrektora MIR-PIB w październiku 2008 roku i obecnie zatrudnia 10 osób, w tym 3 pracowników naukowych.  Tematyka badań prowadzonych w zakładzie obejmuje następujące kierunki:

Substancje niepożądane obecne w środowisku wodnym

Ekspozycja organizmów na zanieczyszczenia obecne w środowisku wodnym może indukować u nich szereg niekorzystnych zmian i zaburzeń zarówno na poziomie subkomórkowym, na poziomie organów lub wręcz na poziomie populacji. Badania prowadzone w zakładzie mają na celu identyfikację zanieczyszczeń, które stanowią potencjalne zagrożenie dla prawidłowego funkcjonowania ekosystemu Morza Bałtyckiego oraz poznanie procesów ich obiegu w środowisku

Żywność pochodzenia morskiego

Żywność pochodzenia morskiego jest promowana przede wszystkim ze względu na korzystny dla zdrowia skład kwasów tłuszczowych. Jednak pojawiające się w literaturze naukowej doniesienia o występowaniu w tej żywności zanieczyszczeń sprawiły, że mówi się także o ryzyku zdrowotnym związanym ze spożyciem żywności pochodzenia morskiego. Prowadzone w Zakładzie badania dostarczają wskazówek dotyczących tego, które gatunki ryb mogą przynieść największe korzyści zdrowotne oraz dostarczają danych do oceny narażenia konsumenta na zanieczyszczenia chemiczne obecne w produktach na polskim rynku.

O jakości żywności decydują zarówno jakość surowca z którego ją wytworzono jak i przebieg procesu produkcji. Dlatego badania prowadzone w zakładzie mają na celu optymalizowanie rozwiązań technologicznych w całym łańcuchu produkcji mających na celu poprawę jakości i bezpieczeństwa końcowego produktu.

Racjonalne wykorzystanie surowców oraz gospodarkę wodno-ściekową w zakładach przemysłu rybnego

Przetwórstwo ryb jest istotnym elementem na drodze od surowca do konsumenta, gdyż większość konsumentów jest bardziej skłonna do zakupu produktów, które mogą być łatwo przygotowane niż nieprzetworzonych ryb.  Prowadzi do generowania odpadów i produktów ubocznych, które powinny być zagospodarowane w sposób niosący jak najmniejsze koszty materialne i środowiskowe.  Unikalny skład kwasów tłuszczowych oraz korzystny skład aminokwasów w białkach ryb sprawia, że produkty uboczne powstające w przetwórstwie ryb mogą być przekształcone w produkty o wartości dodanej mogące znaleźć zastosowanie w produkcji żywności, pasz, suplementów diety.

Zakres prac badawczych obejmuje:

  • wykorzystanie komponentów rybnych w produkcji pasz i żywieniu zwierząt
  • obróbki i zagospodarowania odpadów i wód technologicznych przemysłu rybnego
  • rozwiązania zmierzające do stosowania bardziej przyjaznych środowisku technologii produkcji

Zakład prowadzi usługi analityczne na zlecenia podmiotów zewnętrznych w zakresie:

  • metale ciężkie oraz trwałe zanieczyszczenia organiczne: pestycydy, węglowodory aromatyczne (WWA w tym benz[a]piren) i ich metabolity , PCB, PBDE, HBCDD, związki cynoorganiczne w próbkach środowiskowych i w żywności oraz paszach;
  • kwasy tłuszczowe, witaminy rozpuszczalne w tłuszczach;
  • skład podstawowy żywności: białko, tłuszcz, sucha masa;
  • parametry związane ze świeżością żywności;
  • parametry służące ocenie jakości ścieków.

Skład osobowy

Imię i nazwiskoE-mailTelefon
p.o. Kierownika
dr Patrycja Siudekpsiudek@mir.gdynia.pl+48 587-356-136

Pracownicy samodzielni
dr hab. inż. Lucyna Polak-Juszczak, prof. MIR-PIBlpolak@mir.gdynia.pl+48 587-356-170
Adiunkci
dr Patrycja Siudekpsiudek@mir.gdynia.pl+48 587-356-136
dr Ilona Waszakiwaszak@mir.gdynia.pl+48 587-356-190
Pracownicy inżynieryjno-techniczni
Leszek Barczlbarcz@mir.gdynia.pl+48 587-356-165
mgr inż. Agnieszka Góraagora@mir.gdynia.pl+48 587-356-164
mgr Karolina Jonko-Sobuśkjonko-sobus@mir.gdynia.pl+48 587-326-165
mgr inż. Małgorzata Malesa-Ciećwierzmmalesa@mir.gdynia.pl+48 587-356-165
mgr inż. Mateusz Radomskimradomski@mir.gdynia.pl+48 587-356-165
mgr Wiesława Ruczyńskawruczynska@mir.gdynia.pl+48 587-356-163
mgr inż. Urszula Szatkowskauszatkowska@mir.gdynia.pl+48 587-356-164

Najważniejsze projekty (od 2013 r.)

  1. ZAR/W-14 – Plan gospodarowania zasobami węgorza w Polsce. 31.07.2014–29.05.2015, PGZWP
  2. Wieloaspektowa ocena oddziaływania zanieczyszczeń na wybrane gatunki ryb i inne organizmy zasiedlające obszar południowego Bałtyku. 31.12.2013– 30.12.2014, dotacja
  3. Zastosowanie markerów do badań relacji troficznych wśród ichtiofauny Zalewu Wiślanego. 22.01.2013–21.01.2015, konkurs
  4. Ekotoksykologia osadów morskich. 31.12.2014– 30.12.2015, dotacja
  5. Wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne (WWA) i ich alkilowane pochodne w osadach i organizmach dennych z południowego Bałtyku. 31.12.2015–30.12.2016, konkurs
  6. Dystrybucja metylortęci i rtęci nieorganicznej w tkankach i organach ryb morskich i słodkowodnych. 2016–2017, dotacja
  7. ProHealth – Innowacyjne przetwórstwo zorientowane na zachowanie prozdrowotnych cech produktów z ryb pelagicznych. 31.03.2016–30.03.2019, konkurs
  8. SeaQual – Bezpieczeństwo i jakość żywności pochodzenia morskiego w aspekcie zagrożeń zoonotycznych i toksykologicznych: ocena ryzyka, monitoring i przeciwdziałanie. 01.01.2016–30.07.2019, konkurs
  9. InnoAquaTech – Transgraniczny rozwój i transfer innowacyjnych i zrównoważonych technologii w obszarze akwakultur. 30.06.2016–29.06.2019, konkurs
  10. PAHs in the coastal atmosphere. 02.10.2018–01.10.2021, konkurs

Najważniejsze publikacje (od 2014 r.)

  1. Szlinder-Richert J., Nermer T., Szatkowska U. 2014. PAH metabolites in European eels (Anguilla anguilla) as indicators of PAH exposure: different methodological approaches. Science of the Total Environment 496, 84-91
  2. Szlinder-Richert J., Ruczyńska W., Nermer T., Usydus Z., Robak S. 2014. The occurrence of organic contaminants in European eel (Anguilla Anguilla) in Poland: An environmental quality assessment. Chemosphere 114, 282-290
  3. Waszak I., Dąbrowska H., Komar-Szymczak K. 2014. Comparison of common persistent organic pollutants (POPs) in flounder (Platichths flesus) from Vistula (Poland) and Douro (Portugal) River estuaries. Marine Pollution Bulletin 81 (1), 225-233
  4. Polak-Juszczak L., 2015. Selenium and mercury molar ratios in commercial fish from the Baltic Sea: additional risk assessment criterion for mercury exposure. Food Control 50, 881-888
  5. Malesa-Ciećwierz M., Usydus Z. 2015. Vitamin D: Is there a possibility to use fish food – based solutions for reduction of vitamin D deficiency in Poland? Nutrition 31, 187-192
  6. Dąbrowska H., Kopko O., Lehtonen K, Lang T., Waszak I., Balode M., Strode E. 2017. An integrated assessment of pollution and biological effects in flounder, mussels and sediment in the southern Baltic Sea coastal area. Environmental Science and Pollution Research 24 (4), 3626–3639
  7. Polak-Juszczak L., Nermer T. 2016. Methylmercury and total mercury in eels, Anguilla anguilla, from lakes in Northeastern Poland: health risk assessment. EcoHealth 13, 582–590
  8. Kopko O., Dąbrowska H. 2017. Variability of biological indices, biomarkers, and organochlorine contaminants in flounder (Platichthys flesus) in the Gulf of Gdańsk, southern Baltic Sea. Chemosphere 194, 701-713
  9. Siudek, P., Frankowski, M., 2017. The effect of sources and air mass transport on the variability of trace element deposition in central Poland: a cluster-based approach. Environmental Science and Pollution Research 24(29), 23026-23038
  10. Aljewicz Marek, Juśkiewicz Jerzyb, Lucyna Polak-Juszczak.2018. Effect of milk gel acidity and β-glucan structure on fermentation processes in the caecum and bioavailability of mineral compounds in growing rats. Journal of Functional Foods 49, 214-223
  11. Ilona Waszak, Henryka Dabrowska, Jan Warzocha (2019): Assessment of native and alkylated polycyclic aromatic hydrocarbons (PAHs) in sediments and mussels (Mytilus spp.) in the southern Baltic Sea. Environ. Sci.: Processes Impacts, 21, 514-527